İş Eksilişi nedir?

İş eksilişi, iş artışının karşıt yönlü hâlidir: uygulamada gerçekleşen imalat miktarlarının sözleşmede öngörülenin altında kalması nedeniyle işin daha düşük bir bedelle bitirilmesidir. Bu durumda yüklenici, işi eksilen kapsamıyla tamamlamakla yükümlüdür; işin küçülmüş olması tek başına yükleniciye sözleşmeden dönme hakkı vermez. Eksiliş, idarenin keyfî olarak işin kapsamını daraltması anlamına da gelmez; sözleşme konusu işin niteliğine bağlı kalınması esastır.

Buna karşılık, işin sözleşme bedeline göre mevzuatta belirlenen orandan daha düşük bir bedelle tamamlanacağının anlaşılması hâlinde durum farklıdır: bu hâlde yükleniciye, yaptığı gerçek giderler ve kâr karşılığı olarak mevzuatta öngörülen esaslara göre hesaplanan bir bedel ödenmesi düzenlenmiştir. Söz konusu oran ve hesap yöntemi 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ve ilgili ikincil mevzuatta yer alır; rakamlar yürürlükteki metinden ve sözleşme tasarısından teyit edilmelidir. Yüklenici açısından iş eksilişinin diğer önemli sonucu, sabit nitelikli genel giderlerin daha küçük bir ciroya dağılması ve kâr beklentisinin gerilemesidir; bu risk teklif aşamasında miktar belirsizliği yüksek kalemler için dikkate alınmalıdır.