İhalede Bilanço ve Ciro Şartı Nasıl Sağlanır?

1. 1
   İdari şartnamedeki mali yeterlik maddesini birebir okuyun

   İlk adım, ihale ilanı ve idari şartnamenin ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin maddesini kelimesi kelimesine okumaktır. Burada bilanço oranlarının istenip istenmediği, iş hacminin hangi tutar veya oran üzerinden aranacağı ve hangi yıla ait verilerin kabul edileceği yazar. Oranlar ve tutarlar mevzuat çerçevesinde idare tarafından belirlendiğinden, başka bir ihaleden hatırlanan eşikle hesap yapmak yanıltıcıdır.

2. 2
   Hangi yılın verisinin kullanılacağını doğru tespit edin

   Kural olarak ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait veriler esas alınır. Bu yıla ait verilerle yeterlik sağlanamıyorsa, mevzuatın izin verdiği ölçüde daha önceki yıllara ait verilerin de değerlendirilmesi mümkün olabilir; kaç yıl geriye gidilebileceği ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenir. Ayrıca ihale tarihinin yılın hangi döneminde olduğu, henüz onaylanmamış bilanço nedeniyle hangi yıla gidileceğini etkiler; bu nedenle takvim kontrolü kritiktir.

3. 3
   Bilanço yerine kabul edilen eşdeğer belgeleri değerlendirin

   Bilanço veya bilançonun gerekli görülen bölümlerini sunamayan istekliler için mevzuatta eşdeğer belge sunma imkânı öngörülmüştür. İşletme hesabı esasına göre defter tutan veya bilanço düzenleme yükümlülüğü bulunmayan mükelleflerin durumu ayrıca düzenlenir. Hangi belgenin kabul edileceği ihale dokümanında yazdığı için, eşdeğer belge yoluna girmeden önce dokümandaki listeyi teyit edin.

4. 4
   Ciro kalemlerini doğru kaynaktan hesaplayın

   İş hacmi, işin türüne göre toplam ciro ya da ihale konusu işle ilgili gelirler üzerinden ölçülür. Hesaplama gelir tablosu ve ilgili beyanname verilerine dayanmalı, farklı faaliyet kollarından gelen tutarların kriter kapsamında sayılıp sayılmadığı dokümana göre kontrol edilmelidir. Yanlış kalemin cirosu gösterildiğinde teklif değerlendirme aşamasında yeterlik sağlanamamış sayılır.

5. 5
   Belgeleri yetkili kişiye onaylatın

   Bilanço ve gelir tablosu bilgileri, mevzuatta öngörülen şekilde yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ya da ilgili vergi dairesince onaylanmış olmalıdır. Onay biçimi ve imza yetkisi konusundaki eksiklikler, içerik doğru olsa bile belgenin kabul edilmemesine yol açar. Standart form kullanılması isteniyorsa dokümandaki forma sadık kalın.

6. 6
   Tek başına yetmiyorsa iş ortaklığı kurgusunu değerlendirin

   Mali yeterliği tek başına sağlayamayan firmalar iş ortaklığı kurarak kriteri birlikte karşılayabilir. İş ortaklığında kriterlerin ortaklar arasında nasıl aranacağı ve pilot ortağın taşıması gereken asgari düzey mevzuat çerçevesinde belirlenir ve ihale dokümanında yer alır; bu kurallar okunmadan kurulan ortaklık yapısı yeterlik sağlamaz. Konsorsiyumda ise ortaklar kural olarak üstlendikleri kısım itibarıyla değerlendirilir. Ortaklık, sadece belge tamamlama aracı değil, işin fiilen yürütülmesine ilişkin bir sorumluluk paylaşımıdır.

7. 7
   Sonraki ihaleler için mali yapıyı planlı iyileştirin

   Bilanço oranları geçmiş dönem verilerine dayandığı için son anda düzeltilemez. Girmeyi hedeflediğiniz ihale büyüklüğü belirlendikten sonra, öz kaynak yapısı ve kısa vadeli borç dengesi bir yıl önceden planlanmalıdır. Hedef segmentteki ihalelerin dokümanlarında aranan kriterleri düzenli izlemek, hangi mali göstergenin iyileştirileceğini somutlaştırır.

Kaynak: 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile Kamu İhale Kurumu mevzuatı · Son güncelleme: 2026-07-16