Alt Yüklenici Nasıl Çalıştırılır?
Alt yüklenici, işin bir bölümünü yüklenici adına ve yüklenicinin sorumluluğu altında yapan üçüncü kişidir. Kamu ihalelerinde alt yüklenici kullanımı serbest bir ticari tercih değildir: işin alt yüklenicilere yaptırılabilecek kısımları ihale dokümanında belirtilmiş olmalı ve fiilen çalıştırılacak alt yüklenici idare tarafından onaylanmalıdır. Bu iki koşuldan biri eksikse, sahada çalışan taşeron sözleşmeye aykırılık oluşturur.
Doğru kurgulandığında alt yüklenici, kapasite darboğazını meşru biçimde aşmanın yoludur; yanlış kurgulandığında ise sözleşmenin feshine, teminatın gelir kaydedilmesine ve yasaklılık riskine kadar giden sonuçlar doğurur. Önemli bir nokta da şudur: alt yüklenici kullanmak, yüklenicinin yeterlik kriterlerini karşılama yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz ve idareye karşı sorumluluğu bölmez. İdarenin muhatabı her durumda yüklenicidir.
- 1İhale dokümanında alt yüklenici izninin bulunup bulunmadığını kontrol edin
Teklif hazırlama aşamasında idari şartnamenin ilgili maddesine bakarak işin alt yüklenicilere yaptırılıp yaptırılamayacağını ve hangi kısımların yaptırılabileceğini tespit edin. Bazı işlerde alt yüklenici tamamen yasaklanmış olabilir; bazılarında yalnızca belirli iş kalemleri için izin verilir. Bu bilgi maliyet ve kapasite planınızı doğrudan etkilediğinden teklif öncesinde netleşmelidir.
- 2Teklif aşamasında alt yüklenici kullanılacak kısımları beyan edin
Doküman gerektiriyorsa, işin hangi kısımlarının alt yüklenicilere yaptırılacağına ilişkin beyan teklif ekinde sunulur. Bu beyanın sonradan genişletilmesi her zaman mümkün olmayabilir; bu nedenle kapsam gerçekçi belirlenmelidir. Beyan edilen kısımların işin esaslı bölümünü kapsayacak şekilde kurgulanması, idarece kabul edilmeme riski taşır.
- 3Sözleşme sonrası alt yüklenici için idareye başvurun ve onay alın
Sözleşme imzalandıktan sonra, çalıştırmayı planladığınız alt yükleniciyi kimlik ve yeterlik bilgileriyle birlikte idareye bildirip yazılı onay talep edin. Onay alınmadan alt yüklenicinin sahaya girmesi sözleşmeye aykırılıktır. Başvuruda alt yükleniciye yaptırılacak iş kalemleri, süre ve işin kapsamı açıkça yazılmalıdır.
- 4Alt yüklenicinin yasaklılık ve borç durumunu doğrulayın
İdare, onay öncesinde alt yüklenicinin kamu ihalelerinden yasaklı olup olmadığını kontrol eder; yasaklı bir firmanın alt yüklenici olarak çalıştırılması kabul edilmez. Bu kontrolü kendiniz de önceden yaparak onay sürecinin tıkanmasını önleyin. Ayrıca alt yüklenicinin mali durumu ve iş güvenliği yükümlülüklerini yerine getirme kapasitesi, sahadaki riski doğrudan sizin üzerinizde bıraktığı için değerlendirilmelidir.
- 5Alt yüklenici sözleşmesini ana sözleşmeyle uyumlu kurun
Alt yükleniciyle yapacağınız sözleşme, ana sözleşmedeki teknik şartname, süre, kabul koşulları, ceza ve garanti yükümlülükleriyle tutarlı olmalıdır. Ana sözleşmede size uygulanabilecek yaptırımların alt yükleniciye yansıtılabilmesi için ilgili hükümlerin sözleşmeye açıkça yazılması gerekir. Ödeme planının hakediş döngünüzle uyumlu kurulması, nakit akışı sıkışmasını önler.
- 6Sahada denetim ve belge düzenini sürdürün
Alt yüklenici çalışsa da idareye karşı tüm sorumluluk yüklenicidedir; imalat kalitesi, iş güvenliği ve personel yükümlülükleri sizin üzerinizdedir. Alt yüklenicinin yaptığı işlere ilişkin tutanak, puantaj ve kalite kayıtlarını kendi dosyanızda tutun. Hakediş ve kabul aşamalarında bu kayıtlar, hem idareye karşı hem de alt yükleniciyle olası ihtilafta dayanağınız olur.
Sıkça sorulan sorular
İdare onayı olmadan alt yüklenici çalıştırılırsa ne olur?
Bu, sözleşmeye aykırılık sayılır ve sözleşmenin feshine kadar giden yaptırımlarla karşılaşılabilir. Fesih halinde kesin teminatın gelir kaydedilmesi ve mevzuatta öngörülen diğer sonuçlar gündeme gelir.
Alt yüklenicinin iş deneyimi yüklenicinin yeterliğine sayılır mı?
Hayır. Yeterlik kriterleri istekli tarafından karşılanır; alt yüklenici kullanılacak olması yeterliğe ilişkin belgeleri sunma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
Her ihalede alt yüklenici çalıştırılabilir mi?
Hayır. Alt yüklenici kullanımının mümkün olup olmadığı ve hangi iş kısımları için mümkün olduğu ihale dokümanında belirlenir. Doküman izin vermiyorsa alt yüklenici çalıştırılamaz.
Alt yükleniciye idare doğrudan ödeme yapar mı?
Kural olarak hayır. İdarenin muhatabı yüklenicidir ve hakedişler yükleniciye ödenir; alt yükleniciye ödeme, yüklenici ile alt yüklenici arasındaki sözleşmeye göre yüklenici tarafından yapılır.
İlgili terimler
İlgili rehberler
Kaynak: 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile Kamu İhale Kurumu mevzuatı · Son güncelleme: 2026-07-16
Alt Yüklenici Nasıl Çalıştırılır? — ihale sürecinde yapay zekâ desteği alın
AI şartname analizi, gerekçeli uygunluk skoru, anlık bildirim ve rakip/idare analizi için İhalekap’ı 10 gün ücretsiz deneyin. Kart gerekmez.
Ücretsiz deneyin →